ព័ត៌មាន​សុខភាព​ជា​សាខា​របស់​សារព័ត៌មាន​ឃែមបូឌាញូស៍ ។ យើង​នឹង​ប្រមូល​រាល់​ព័ត៌មាន​ទាំងឡាយ​ទាក់ទិន​នឹង​សុខភាព​ពី​បណ្តាញ​សារព័ត៌​មានជាតិ និង​អន្តរជាតិ​នានា និង​តាមរយៈ​អ្នក​យក​ព័ត៌មាន​របស់​យើង​សម្រាប់​ជា​ប្រយោជន៍​ដល់​មិត្ត​អ្នកអាន ។ យើង​នឹង​ក្លាយ​ជា​គេហ​ទំព័រ​ដែល​ជា​បណ្តុំ​ព័ត៌មាន​ផ្នែក​សុខភាព ។យើង​នឹង​តាម​ឃ្លាំ​មើល​ដោយ​យក​ចិត្ត​ទុកដាក់​លើ​វិជ្ជាជីវៈ​របស់​គ្រូពេទ្យ គ្លីនិក អាហារដ្ឋាន រោងចក្រ សហគ្រាស សិប្បកម្ម​តូច​ធំ និង​ទីកន្លែង​ផ្សេងៗ​ទៀត ដោយ​រូម​ទាំង​មន្រ្តី​ពាក់ព័ន្ធ​ផង​ ដែល​បង្ក​បញ្ហា​ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះ​ពាល់​សុខភាព​បុគ្គល សុខភាព​គ្រួសារ សុខភាព​សហគមន៍​និង​សុខភាព​សង្គម ។សូម​ទាក់ទង​ការិយាល័យ​និពន្ធ​តាម​ទូស័ព្ទ ០១៧ ៥៣៥ ៥៣៥ និងអ៊ីមែល cambodia_news@yahoo.com

ការ​បង្ខំ​ឲ្យ​បញ្ចេញ​អត្តសញ្ញាណ​អ្នក​ជំងឺ​ញៀន​ថ្នាំ និង​ជំងឺ​អេដស៍​មាន​ទោស​ទណ្ឌ​នៅ​ក្នុង​មាត្រា​ច្បាប់

វេទិកា​ស្មេរ (Column)

ដោយ ឆាយ សុផល

គោល​នយោបាយ​ភូមិ​ឃុំ​សុវត្ថិភាព​របស់​រាជរដ្ឋាភិបាល​តាម​រយៈ​ក្រសួង​មហាផ្ទៃ​ពិត​ជា​មាន​សារសំខាន់ និង​មានផល​ប្រយោជន៍​ដល់​ប្រជាពលរដ្ឋ និង​សហគមន៍​នៅ​តាម​មូលដ្ឋាន ក៏​ដូច​សង្គម​ជាតិ​ទាំង​មូល​ផង​ដែរ។

គោល​នយោបាយ​នេះ មិន​សូវ​ជា​ខុស​គ្នា​ទោះ​នឹង​​គោលនយោបាយ «បី​មិន មួយ​រាយការណ៍» នៅ​ក្នុង​របប​សាធារណរដ្ឋ​ប្រជាមានិត​កម្ពុជា​ប៉ុន្មាន​នោះ​ទេ។ បើ​ទោះ​ជា​គោល​នយោបាយ «បី​មិន មួយ​រាយការណ៍» និង​គោល​នយោបាយ «ភូមិ​ឃុំ​សុវត្ថិភាព » ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​ស្ថាន​ភាព​នយោបាយ សេដ្ឋកិច្ច និង​សន្តិសុខ​ខុសគ្នា​ក៏ដោយ ក៏​គោលនយោបាយ​ទាំង​ពីរ​នេះ​មាន​ចរិត​តែ​មួយ​ គឺ​ដើម្បី​សុវត្ថិភាព និង​សេចក្ដី​សុខ​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ទូទៅ។

យើង​សូម​មិន​រំលឹក​ពី​គោលនយោបាយ «បី​មិន មួយ​រាយការណ៍» នោះ​ទេ ព្រោះ​នោះ​ជា​រឿង​អតីតកាល​ជាង ២០ ឆ្នាំ​កន្លង​មក​ហើយ។ អ្វី​ដែល​យើង​ចង់​លើក​​យក​មក​និយាយ​នា​ពេល​នេះ គឺ​ការ​អនុវត្ត​គោល​នយោបាយ​ភូមិ​ឃុំ​សុវត្ថិភាព​របស់​រាជរដ្ឋាភិបាល​ក្នុង​អាណត្តិ​ទី​បួន ដែល​ដឹក​នាំ​ដោយ​សម្ដេច​អគ្គ​សេនា​បេតី​តេជោ ហ៊ុន សែន។

នៅ​ក្នុង​គោល​នយោបាយ​ភូមិ​ឃុំ​សុវត្ថិភាព​រួម​មាន ការ​បង្ក្រាប​អំពើ​ចោរកម្ម លួច​ឆក់ប្លន់ ការទប់ស្កាត់​ការ​ជួញ​ដូរ​ស្ត្រី​និង​កុមារ ការ​ទប់ស្កាត់​ការ​លេង​ល្បែង​ស៊ីសង​គ្រប់​ប្រភេទ និង​ការ​ប្រើប្រាស់​អាវុធ​ខុស​ច្បាប់ ការ​ទប់​ស្កាត់​ក្មេង​ទំនើង និង​ការទប់ស្កាត់​ការ​ចែកចាយ​និង​ការ​ប្រើប្រាស់​ថ្នាំ​ញៀន។

ស្ថិត​​នៅ​ក្នុង​ស្ថានភាព​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​ងាយ​ទទួល​រង​ការ​ប្រឈម​នឹង​ហានិភ័យ​ពី​បញ្ហា​នានា​នៅ​ក្នុង​សង្គម​នានា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន នោះ​គោល​នយោបាយ​ភូមិ​ឃុំ​សុវត្ថិភាព​នេះ​ពិតជា​មាន​ប្រយោជន៍ ហើយ​យើង​សូម​កោត​សរសើរ​ចំពោះ​មន្ត្រី​ដែល​បាន​ផ្ដួចផ្ដើម​គំនិត និង​មន្ត្រី​ដែល​បាន​​សម្រេច​ឲ្យ​មាន​គោលនយោបាយ​បែប​នេះ។

ប្រសិន​បើ​គោលនយោបាយ​នេះ​ត្រូវ​បាន​ឃុំ-សង្កាត់ ដែល​ស្ថិត​នៅ​ក្រោម​សមត្ថកិច្ច​ស្រុក-ខណ្ឌ​របស់​ខេត្ត-ក្រុង-រាជធានី​យក​ទៅ​អនុវត្ត​ដោយ​មាន​ការ​ប្ដេជ្ញា​ចិត្ត​ខ្ពស់ និង​មាន​ភាព​ស្មោះត្រង់ នោះ​អំពើ​អសកម្ម​ខាង​លើ​ពិត​ជា​អាច​កាត់​បន្ថយ​បាន​ជា​អតិបរមា។ ហើយ​ចាប់​តាំង​ពី​ការ​ដាក់​ចេញ​គោល​នយោបាយ​ភូមិ​ឃុំ​សុវត្ថិភាព​នេះ​មក យើង​សង្កេត​ឃើញ​ថា មាន​ចំណុច​ខ្លះ​ក៏​ត្រូវ​បាន​កាត់​បន្ថយ ខណៈ​ដែល​ចំណុច​ខ្លះ​នៅតែ​កើត​មាន​ដដែល។

ដោយ​ឡែក ការទប់ស្កាត់​ការ​ចែកចាយ​និង​ការ​ប្រើប្រាស់​ថ្នាំ​ញៀន​វិញ យើង​ក៏​សង្កេត​ឃើញ​ដែរ​ថា ឃុំ-សង្កាត់​ជាច្រើន​បាន​បាន​ខិតខំ​យ៉ាង​សកម្ម ដើម្បី​ឲ្យ​តំបន់​ដែល​ស្ថិត​នៅ​ក្រោម​ដែន​សមត្ថកិច្ច​របស់​ខ្លួន​គ្មាន​ការ​ចែកចាយ​និង​ការ​ប្រើប្រាស់​ថ្នាំ​ញៀន។

ការងារ​ដ៏​សកម្ម​នេះ​មិន​អាច​មិន​សរសើរ​មិន​បាន​ឡើយ ព្រោះ​នេះ​គឺ​ជា​ការ​ប្ដេជ្ញា​ចិត្ត​របស់​មេឃុំ-ចៅសង្កាត់ ក្រោម​សមត្ថកិច្ច​នៃ​អភិបាលស្រុក-ខណ្ឌ​របស់​ខេត្ត-ក្រុង-រាជធានី​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស។

ប៉ុន្តែ​អ្វី​ដែល​គួរ​ឲ្យ​សោក​ស្ដាយ​គឺ​មន្ត្រី​ និង​កម្លាំង​នគរបាល​ប៉ុស្តិ៍​ក្នុង​សង្កាត់​មួយ​​របស់​ខណ្ឌ​ចម្ការមន​ក្នុង​រាជធានី​ភ្នំពេញ​បាន​បំពេញ​ការងារ​ទាក់ទិន​នឹង​គោល​នយោបាយ​ភូមិ​ឃុំ​សុវត្ថិភាព​ទៅ​ហួស​ពី «ច្បាប់​ស្ដី​ពី​ការ​ត្រួតពិនិត្យ​គ្រឿងញៀន» និង «ច្បាប់​ស្ដី​ពី​ការ​បង្ការ និង​ការ​ប្រយុទ្ធ​ទប់ស្កាត់​ការ​រីក​រាលដាល​មេរោគ​អេដស៍/ជំងឺ​អេដស៍ (HIV/AIDS)»

ដោយ​សំអាង​លើ​ការអនុវត្ត​គោល​នយោបាយ​ភូមិ​ឃុំ​សុវត្ថិភាព​ទាក់​ទិន​នឹង​ការ​បង្ក្រាប​ការ​ចែកចាយ​និង​ការ​ប្រើប្រាស់​ថ្នាំ​ញៀន មន្ត្រី​ និង​កម្លាំង​នគរបាល​ប៉ុស្តិ៍​ក្នុង​សង្កាត់​នោះ​បាន​តម្រូវឲ្យ​​អង្គការ​មួយ​ដែល​កំពុង​បំពេញ​ការងារ​ព្យាបាល​អ្នក​ប្រើ​ប្រាស់​គ្រឿងញៀន​ដោយ​ប្រើ​ថ្នាំ​បន្សាប​បញ្ជូន​ឈ្មោះ​ និង​រូបថត ព្រម​ទាំង​អាសយដ្ឋាន​របស់​អ្នក​ជំងឺ​ដែល​កំពុង​សម្រាក​ព្យាបាល​ថ្នាំញៀន​មក​ឲ្យ​ពួកគេ​ជា​កំហិត​នៅ​ថ្ងៃ​សុក្រ​ទី ១ មេសា នេះ ដែល​ការ​បញ្ជូន​បែប​នេះ​ពិត​ជា​ខុស​នឹង​មាត្រា​ច្បាប់។

មាត្រា ៨៩ ថ្មី​នៃ «ច្បាប់​ស្ដី​ពី​ការ​ត្រួតពិនិត្យ​គ្រឿងញៀន» ដែល​រដ្ឋ​សភាជាតិ​បាន​អនុម័ត​នៅ​ថ្ងៃ​ទី ៩ ធ្នូ ឆ្នាំ ១៩៩៦ ហើយ​ត្រូវ​បាន​រដ្ឋសភា ធ្វើ​វិសោធនកម្ម​នៅ​ថ្ងៃ​ទី ១៧ មីនា ឆ្នាំ ២០០៥ ចែង​ថា «អ្នក​ញៀន​ជាតិពុល ដែល​ចូល​ទៅ​សុំ​ព្យាបាល​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​នៅ​ក្នុង​មន្ទីរពេទ្យ ឬ​អង្គការ​ឯកទេស​ណា​មួយ​ត្រូវ​បាន​ទទួល​រក្សា​ការ​សម្ងាត់​ពី​អង្គការ ឬ​ស្ថាប័ន​ទាំង​នោះ បើ​សាមី​ខ្លួន​សុំ​យ៉ាង​នេះ។…… »

ជាង​នេះ​ទៅ​ទៀត នៅ​ក្នុង​ចំណោម​អ្នកជំងឺ​ញៀន​ថ្នាំ​ដែល​កំពុង​សម្រាក​ព្យាបាល​នៅ​ក្នុង​មណ្ឌល​ព្យាបាល​របស់​អង្គការ​នោះ​ក៏​មាន​អ្នក​ផ្ទុក​មេរោគ​អេដស៍​ដែរ។ ការ​មាន​ផ្ទុក​​មេរោគ​អេដស៍​នេះ​ក៏​ដោយ​សារ​ពួកគេ​បាន​ប្រើ​ម្ជុល​សឺរ៉ាំង​រួមគ្នា​កាល​ពី​ពេល​មុនៗ​មិន​ទាន់​មក​សម្រាក​ព្យាបាល​នៅ​ក្នុង​មណ្ឌល​ព្យាបាល​របស់​អង្គការ​នេះ។

ទាក់ទិន​នឹង​ការ​បញ្ចេញ​អត្តសញ្ញាណ​អ្នក​មាន​ផ្ទុក​មេរោគ​អេដស៍ ប្រយោគ​មួយ​ក្នុង​មាត្រា ៣៣ នៃ «ច្បាប់​ស្ដី​ពី​ការ​បង្ការ និង​ការ​ប្រយុទ្ធ​ទប់ស្កាត់​ការ​រីក​រាលដាល​មេរោគ​អេដស៍/ជំងឺ​អេដស៍ (HIV/AIDS)» ដែល​រដ្ឋ​សភាជាតិ​បាន​អនុម័ត​នៅ​ថ្ងៃ​ទី ១៤ មិថុនា ឆ្នាំ ២០០២ ចែង​ថា «អ្នក​មាន មេរោគ​អេដស៍/ជំងឺ​អេដស៍ (HIV/AIDS) ត្រូវ​ទទួល​បាន​ការ​រក្សា​ការ​សម្ងាត់» ហើយ​បើ​ជន​ណា​ដែល​ប្រព្រឹត្ត​ល្មើស​មាត្រា​នេះ មាត្រា ៥០ ចែងថា «ត្រូវ​ផ្ដន្ទាទោស​ពិន័យ​ជា​ប្រាក់​ពី ៥០.០០០ (ប្រាំ​ម៉ឺន) រៀល ដល់ ២០០.០០០ (ម្ភៃ​ម៉ឺន) រៀល និង​ត្រូវ​ដាក់​ពន្ធនាគារ​ពី​ ១ (មួយ) ខែ ដល់ ៦ (ប្រាំ​មួយ) ខែ។ ករណី​ពុំ​រាងចាល ត្រូវ​ផ្ដន្ទាទោស ទ្វេ​មួយ​ជា​ពីរ។ ឯ​មន្ត្រី​រាជការ​ត្រូវ​ទទួល​ទណ្ឌកម្ម​បន្ថែម​ផ្នែក​រដ្ឋបាល»

បន្ថែម​ពី​លើ​នេះ មាត្រា ៣៩ នៃ​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​ចែង​ថា «ប្រជាពលរដ្ឋ​មាន​សិទ្ធិ​ប្ដឹង​បរិហារ ប្ដឹង​តវ៉ា ឬ​ប្ដឹង​ទារ​សំណង​ជួសជុល ការ​ខូចខាត​ដែល​បណ្ដាល​មក​ពី​អំពើ​ខុសច្បាប់​របស់​អង្គការ​រដ្ឋ អង្គការ​សង្គម និង​របស់​បុគ្គលិក​នៃ​អង្គការ​ទាំង​នោះ។ ការ​ដោះ​ស្រាយ​បណ្ដឹង​តវ៉ា និង​សំណង​ជួសជុល​ការ​ខូចខាត​ជា​សមត្ថកិច្ច​របស់​តុលាការ»

មន្ត្រី​ច្បាប់​ជាច្រើន​បាន​បញ្ជាក់​ថា ការ​ទាមទារ​សុំ​យក ឈ្មោះ​ និង​រូបថត ព្រម​ទាំង​អាសយដ្ឋាន​របស់​អ្នក​ជំងឺ​ញៀន​ថ្នាំ​ដែល​កំពុង​សម្រាក​​ព្យាបាល ពិសេស​អ្នកជំងឺ​ដែល​កំពុង​មាន​ផ្ទុក​មេរោគ​អេដស៍​ទៀត​នោះ​គឺ​វា​ផ្ទុយ​នឹង​ច្បាប់ ហើយ​អ្នក​ជំងឺ​អាច​មាន​សិទ្ធិ​ប្ដឹង​បុគ្គល​ណា​មួយ​ពី​ការ​បញ្ចេញ​អត្តសញ្ញាណ​របស់​ខ្លួន​​ទៅតាម​មាត្រា​ដែល​មាន​ចែង​នៅ​ក្នុង​ច្បាប់​របស់​ប្រទេស។

ជា​ការ​ជំនួស​ការ​ស្នើសុំ ឈ្មោះ​ រូបថត និង​អាសយដ្ឋាន​របស់​អ្នក​ជំងឺ មន្ត្រី​ច្បាប់​ទាំង​នោះ​បាន​អំពាវនាវ និង​លើក​ទឹកចិត្ត​ដល់​អាជ្ញាធរ​មូលដ្ឋាន​ឲ្យ​ស្វះស្វែង​រក​កន្លែង​ផលិត កន្លែង​ចែកចាយ កន្លែង​លក់ និង​ទិញ​ថ្នាំញៀន​វិញ​ដើម្បី​កាត់​បន្ថយ​ការ​ជួញដូរ និង​ការ​ប្រើប្រាស់​ថ្នាំញៀន នៅ​ក្នុង​មូលដ្ឋាន​របស់​ខ្លួន។ ​ជាង​នេះ​ទៅ​ទៀត មន្ត្រី​ច្បាប់​ទាំង​នោះ​ក៏បាន​រំលឹក​ដែរ​ថា មាន​ចំណុច​ជា​ច្រើន​ទៀត​នៅ​ក្នុង គោល​នយោបាយ​ភូមិ​ឃុំ​សុវត្ថិភាព ដែល មន្ត្រី​ និង​កម្លាំង​នគរបាល​ប៉ុស្តិ៍​របស់​ឃុំ-សង្កាត់​ត្រូវ​ពង្រឹង ជាជាង​ការ សុំ ឈ្មោះ​ រូបថត និង​អាសយដ្ឋាន​របស់​អ្នក​ជំងឺ​ដែល​ជា​ការ​រំលោភ​សិទ្ធិ​អ្នក​ជំងឺ និង​ផ្ទុយ​ពី​ច្បាប់​រដ្ឋ៕

អត្ថបទ​នេះ​ផលិត​ក្រោម​ជំនួយ​សប្បុរសធម៌​ពី​ប្រជាពលរដ្ឋ​អាមេរិក​តាមរយៈ USAID។ រាល់​ខ្លឹមសារ​ដែល​មាន​ក្នុង​អត្ថបទ​នេះ​គឺ​ជា​ការ​ទទួល​ខុសត្រូវ​របស់​អង្គការ​ខាណា និង​មិន​បាន​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​ទស្សនៈ​របស់ USAID ឬ​រដ្ឋាភិបាល​អាមេរិក ឡើយ។

Leave a Response